Kısa cevap
UPC-A (Universal Product Code) 12 hanelidir ve 1970'lerde ABD'de ortaya çıktı. EAN-13 (European Article Number, bugünkü resmi adıyla International Article Number) 13 hanelidir ve dünyanın geri kalanı aynı sisteme katılabilsin diye UPC'nin üzerine kuruldu. İkisi de GTIN denen ürün numarasını taşır: UPC-A bir GTIN-12, EAN-13 bir GTIN-13 taşır.
En önemli nokta ikisinin uyumlu olması. 12 haneli bir UPC-A'nın başına 0 koyarsan aynı kontrol haneli geçerli bir EAN-13 elde edersin. 2005'ten beri Kuzey Amerika'daki kasa okuyucularının EAN-13 okuması da zorunlu, yani iki barkodlu ürün de çoğu mağazada satılabilir. Formatı okuyucuya göre değil, satış yaptığın yere ve GS1'in sana verdiği numaraya göre seçersin.
Burada dene: EAN-13 barkod oluşturucu
Aracın tam sayfasını açYan yana karşılaştırma
İki sembol neredeyse aynı görünür: aynı çubuk genişlikleri, başta, ortada ve sonda aynı uzun kenar çubukları, aynı 95 modüllük yapı. Farklar hane sayısında ve rakamların çubukların altına nasıl yazıldığında.
| Özellik | UPC-A | EAN-13 |
|---|---|---|
| Hane sayısı | 12 | 13 |
| Ürün numarası | GTIN-12 | GTIN-13 |
| Kullanıldığı yer | ABD, Kanada | Türkiye, Avrupa, Asya, Latin Amerika ve dünyanın çoğu |
| Kontrol hanesi | Son hane | Son hane |
| Altındaki rakamlar | İlk ve son hane çubukların dışında | İlk hane dışarıda, sonra altışarlı iki grup |
| Küçük ambalaj sürümü | UPC-E (6 hane) | EAN-8 (8 hane) |
| Dünyada okunur mu? | Evet | Evet |
| Diğerine çevirme | Başına 0 ekle | Sadece 0 ile başlıyorsa |
Haneler neyi anlatır?
EAN-13, iki ya da üç haneli bir GS1 önekiyle başlar. Bu önek ürünün üretildiği ülkeyi değil, numarayı veren GS1 kuruluşunu gösterir. Türkiye'de GS1 Türkiye'nin verdiği numaralar 869 ile başlar; ama 869'lu bir ürün dünyanın herhangi bir yerinde üretilmiş olabilir, yurt dışında üretilen bir ürün de 869 taşıyabilir. Önekten sonra firma numarası, sonra firmanın seçtiği ürün numarası ve en sonda kontrol hanesi gelir.
Bazı öneklerin özel anlamı var: 978 ve 979 kitaplar içindir (EAN-13 aslında ISBN'dir), 977 dergi ve süreli yayınlar içindir, 20 ile 29 arası ise tartılı ürünler gibi mağaza içi kullanıma ayrılmıştır; bu yüzden tek bir market dışında benzersiz değildir. 0 ile başlayan numaralar UPC uyumludur ve GS1 US ya da GS1 Kanada tarafından verilmiştir.
UPC-A'da ilk hane numara sistemi hanesidir (normal ürünler için 0, 1, 6, 7, 8 ve 9; tartılı ürünler için 2; ilaçlar için 3; kuponlar için 5). Ardından firma numarası, ürün numarası ve kontrol hanesi gelir.
Kontrol hanesi nasıl hesaplanır?
İki format da okuyucunun yanlış okumayı yakalamasını sağlayan bir kontrol hanesiyle biter. Mantık ikisinde de aynı. EAN-13'te ilk 12 haneyi soldan başlayarak sırayla 1 ve 3 ile çarparsın, hepsini toplarsın; kontrol hanesi, toplamı bir sonraki 10'un katına tamamlayan sayıdır.
Örnek: 590123412345 için ağırlıklı toplam 83, kontrol hanesi 7 ve tam kod 5901234123457 olur. UPC-A'da ağırlıklar soldan 3 ile başlar: 03600029145 için toplam 58, kontrol hanesi 2, kod 036000291452 olur. Bunu EAN-13 olarak yazarsan 0036000291452 elde edersin, kontrol hanesi aynı kalır; başa 0 eklemenin her zaman çalışmasının sebebi bu.
Bunu elle hesaplaman gerekmez. Yukarıdaki oluşturucuda EAN-13 için 12 hane (UPC-A için 11) yazarsan kontrol hanesi eklenir; tam kodu yazarsan doğrulanır. Yanlış hane satır numarası ve doğru koduyla bildirilir, örneğin Kontrol hanesi 7 olmalı. Barkod türü Otomatik iken son hanesi geçerli bir UPC kontrol hanesi olan 12 haneli numara UPC-A olarak çizilir; diğer 12 haneli numaralar kontrol hanesi eksik EAN-13 sayılır ve 13. hane eklenir. 12 haneli bir EAN numarası da tesadüfen UPC kontrolünden geçebileceği için emin olmak istiyorsan UPC-A ya da EAN-13'ü kendin seç.
Hangisine ihtiyacın var?
- Türkiye'de market, zincir mağaza ya da Trendyol, Hepsiburada gibi pazaryerlerinde satış: EAN-13 kullan. GS1 Türkiye'nin verdiği ve satıcıların beklediği format bu.
- Avrupa, Orta Doğu, Latin Amerika ya da Asya'ya satış: yine EAN-13.
- ABD ve Kanada'da mağaza ya da Amazon ABD: ikisi de kabul edilir, ama GS1 US numaraları geleneksel olarak UPC-A basılır. GS1 kuruluşunun sana verdiği formatı kullan.
- Çok küçük ambalajlar: tam sembole yer olmayan ürünler için EAN-8 var, ama EAN-8 numaraları GS1'den ayrıca alınır, EAN-13'ünün kısaltılmış hali değildir.
- Kitaplar: ISBN'i 978 ya da 979 ile başlayan EAN-13 olarak kullan.
- Sadece iç kullanım (kendi deposun, raf etiketi, stok kodu): GS1 numarasına hiç gerek yok. Harf de tutabildiği için genelde Code 128 daha iyi bir seçim.
Barkod numarası nereden alınır?
Barkod, içindeki numara kadar geçerlidir. Oluşturucu geçerli her numara için doğru sembolü çizer, ama zincir marketler ve büyük pazaryerleri numaranın GS1 veritabanında senin firmana kayıtlı olup olmadığına bakar. Ucuza satılan hazır numaralar çoğu zaman başka bir firmaya aittir ve bu numaralarla açılan ürünler engellenebilir.
Güvenli yol, GS1 Türkiye'ye (ya da bulunduğun ülkenin GS1 kuruluşuna) üye olmaktır. Sana bir firma öneki verilir ve ürünlerini kendin numaralandırırsın. Ücret ülkeye ve ihtiyacın olan numara sayısına göre değişir.
Okunmama sorununu önleyen baskı ipuçları
- Boyutu koru. Standart EAN-13 ve UPC-A sembolü %100'de yaklaşık 37,3 mm genişlik ve 25,9 mm yüksekliktedir. Okuyucular bunun kabaca %80 ile %200'ü arasını okur; daha küçüğe ancak deneyerek in.
- Çubukları kısaltma. Etikete sığdırmak için yüksekliği kesmek, kodun açıyla okunmasını zorlaştırır.
- Kenar boşluklarını bırak. EAN-13 solda 11, sağda 7 modül boşluk ister; UPC-A her iki yanda 9. Bu alanlara yazı ya da çerçeve basma.
- Açık zemine koyu çubuk. En güvenlisi beyaz üstüne siyah; okuyucular kırmızı ışık kullandığı için kırmızı çubuk ya da koyu zemin çoğu zaman okunmaz.
- Etiketleri %100 ölçekte bas. PDF etiket sayfasını yazdırırken sayfaya sığdır değil gerçek boyut seç, her çubuk kendi genişliğinde kalsın.