Üç adımda yöntem
Tam yaş bir bölme işlemi değil, takvim hesabıdır. Gün sayısını 365'e ya da 365,25'e bölmek doğum günlerinin çevresinde bir iki gün yanılan ondalıklı bir sayı verir. Okula kayıt, sigorta, spor kategorileri ve yasal yaş sınırları gibi işlerde bu fark önemlidir. Güvenilir yöntem alan alan ilerler.
Önce yıl: içinde bulunduğun yıldan doğum yılını çıkar, doğum günü bu yıl henüz gelmediyse bir eksilt. Sonra ay: son doğum gününden bugüne kadar geçen tam ayları say. En son gün: o ayın aynı gününden bugüne kadar geçen günleri say. Bugünün günü doğum gününün gününden küçükse bir ay ödünç al ve önceki ayın gün sayısını ekle.
- Yıl: doğum günü bu yıl geçti mi? Geçmediyse bir çıkar.
- Ay: son doğum gününden bu yana geçen tam aylar, 0 ile 11 arası.
- Gün: son aylık tarihten bu yana geçen günler, ayın gerçek uzunluğuyla.
Burada dene: Yaş hesaplama
Aracın tam sayfasını açÖdünç almalı bir örnek
Doğum tarihi 28 Mart 1995, hesap tarihi 10 Temmuz 2026 olsun. 28 Mart 2026 geçtiği için yıl 2026 eksi 1995, yani 31'dir. 28 Mart'tan 28 Haziran'a 3 tam ay vardır. Ayın 10'u 28'inden önce geldiği için 28 Temmuz'a ulaşamayız; 28 Haziran'dan 10 Temmuz'a sayarız. Haziran 30 gün çektiği için ay sonuna 2 gün, Temmuz'da 10 gün, toplam 12 gün eder. Yaş: 31 yıl, 3 ay, 12 gün.
Bunu alt alta çıkarma gibi yaparsan aynı sonuca varırsın: 10 eksi 28 negatif olduğu için Haziran'ın 30 gününü ödünç alırsın (10 artı 30 eksi 28, 12 eder) ve aydan bir düşersin (7 eksi 1 eksi 3, 3 eder). Hızlı formüllerin çoğu bu ödünç alınan ay uzunluğunda yanılır.
| Yıl | Ay | Gün | |
|---|---|---|---|
| Hesap tarihi | 2026 | 7 | 10 |
| Doğum tarihi | 1995 | 3 | 28 |
| Haziran'ın 30 günü ödünç alınınca | 2026 | 6 | 40 |
| Fark | 31 | 3 | 12 |
29 Şubat ve ay sonu doğumlular
29 Şubat doğumluların gerçek doğum günü sadece artık yıllarda gelir (2024, 2028, 2032). Diğer yıllarda araç doğum gününü 28 Şubat sayar, yani yeni yaş 28 Şubat'ta başlar. Ülkelerin hukuku bu konuda farklıdır; bazıları artık olmayan yıllarda 1 Mart'ı esas alır. Ehliyet, seçme hakkı ya da emeklilik gibi resmi bir sınır söz konusuysa ilgili kurumun kuralına bak.
Ay sonu doğumlular da aynı özeni ister. 31 Ocak doğumlu birinin Şubat'ta 31'i yoktur, bu yüzden Şubat'ın son günü bir ay büyümüş olur. 31 Ağustos doğumlu biri 30 çeken aylarda ayın 30'unda yeni aya geçer. Araç her ayın gerçek uzunluğunu kullandığı için bu durumlar insanların saydığı gibi çıkar.
Geçmiş ya da gelecekteki bir tarihte yaş
Pek çok başvuru bugünkü yaşı değil, belli bir tarihteki yaşı sorar: okula kayıt için eylül başındaki yaş, spor kulüplerinde yıl sonundaki yaş, sigortada kaza günündeki yaş ya da emeklilik hesabında belirli bir gündeki yaş. Okul kayıtlarında yaş çoğu zaman ay olarak istenir. Araçta Şu tarihteki yaş alanını bugünden o tarihe çevirmen yeterli. Geriye doğru da çalışır; örneğin dedenin göç ettiğinde kaç yaşında olduğunu bulabilirsin.
Yaşın altında toplam ay, hafta, gün ve saat, doğduğun haftanın günü ve bir sonraki doğum gününe kalan süre görünür. Bazı insanların kutladığı 10.000. gün yaklaşık 27 yıl 4 ayda gelir.
Excel ve Google E-Tablolar'da yaş hesaplama
Doğum tarihi A2 hücresindeyse, Türkçe Excel'de tam yıl olarak yaş =ETARİHLİ(A2;BUGÜN();"Y") formülüyle bulunur (İngilizce Excel'de adı DATEDIF, ayraç virgül). "YM" birimi son doğum gününden sonraki ayları, "MD" birimi kalan günleri verir. Tam yaşı tek hücrede yazmak için üçünü & ile birleştirebilirsin: =ETARİHLİ(A2;BUGÜN();"Y")&" yıl, "&ETARİHLİ(A2;BUGÜN();"YM")&" ay, "&ETARİHLİ(A2;BUGÜN();"MD")&" gün". BUGÜN() yerine bir hücre yazarsan o tarihteki yaşı alırsın.
ETARİHLİ uyumluluk için tutulan eski bir işlevdir; formül önerilerinde çıkmaz ve Microsoft "MD" biriminin bazı ay sonu durumlarında yanlış sonuç verebileceğini belirtir. Google E-Tablolar'da aynı işlev DATEDIF adıyla vardır. =(BUGÜN()-A2)/365 formülünden kaçın; artık yıllar yüzünden doğum günü civarında bir gün şaşar.
| Amaç | Formül (doğum tarihi A2'de) |
|---|---|
| Tam yıl olarak yaş | =ETARİHLİ(A2;BUGÜN();"Y") |
| Son doğum gününden sonraki aylar | =ETARİHLİ(A2;BUGÜN();"YM") |
| Son aylık tarihten sonraki günler | =ETARİHLİ(A2;BUGÜN();"MD") |
| Yaşanan toplam gün | =BUGÜN()-A2 |
| B2'deki tarihte yaş | =ETARİHLİ(A2;B2;"Y") |
Farklı kültürlerde yaş sayımı
Dünyanın büyük kısmı yaşı yukarıdaki gibi sayar: doğumda sıfır, her doğum gününde bir artar. Geleneksel Doğu Asya sisteminde ise bebek doğduğunda bir yaşında sayılır ve herkes yeni yılda bir yaş büyürdü; aralıkta doğan bir çocuk birkaç gün sonra iki yaşında olabiliyordu. Bu sayımın günlük hayatta en çok kullanıldığı ülke olan Güney Kore, Haziran 2023'te yasal ve resmi işlemlerde uluslararası yöntemi standart yaptı; eski sayım sohbetlerde hâlâ duyulur.
Bebeklerde yaş önce hafta, sonra iki yaşına kadar ay olarak söylenir. Erken doğan bebeklerde doktorlar gelişimi değerlendirirken çoğu zaman düzeltilmiş yaşı (gerçek yaştan erken doğulan haftaların çıkarılmışı) kullanır; resmi belgelerde ise her zaman gerçek doğum tarihi esas alınır.
Sık yapılan hatalar
- Sadece yılları çıkarmak: Aralık 2000 doğumlu biri Ocak 2026'da 26 değil 25 yaşındadır.
- Günleri 365'e bölmek: artık yıllar sonucu kaydırır, doğum günü civarında bir gün erken ya da geç çıkar.
- Her ayı 30 gün saymak: ödünç alınan ay, hesap tarihinden önceki gerçek aydır.
- Tarih biçimlerini karıştırmak: 04/05/2010 Türkiye'de 4 Mayıs, ABD'de 5 Nisan demektir. Tarihi takvimden seçmek bu karışıklığı önler.
- Çok kesin yaşlarda saat dilimini unutmak: bir ülkede gece yarısından hemen önceki doğum başka bir ülkede ertesi güne düşer. Nüfus kayıt tarihini esas al.